Εξωγενείς παράγοντες που επιταχύνουν τη γήρανση του δέρματος…

115

Εξωγενείς παράγοντες που επιταχύνουν τη γήρανση του δέρματος…

 

-Ένας από τους πιο σημαντικούς εξωγενείς παράγοντες για επιταχυνόμενη γήρανση του δέρματος είναι η ηλιακή υπεριώδης ακτινοβολία (UVR). Επιδημιολογικές και κλινικές μελέτες έχουν καθορίσει την υπερβολική έκθεση στον ήλιο ως πρωταρχικό αιτιώδη παράγοντα σε διάφορες δερματικές παθήσεις, συμπεριλαμβανομένης της πρόωρης γήρανσης και φλεγμονωδών παθήσεων. Μια σειρά βλαβερών βιοχημικών αντιδράσεων συμβαίνουν μέσα στο δέρμα όταν εκτίθεται σε υπερβολική υπεριώδη ακτινοβολία. Αυτή η διαδικασία αναφέρεται ως φωτογήρανση.
Η χρόνια έκθεση στον ήλιο βλάπτει τον δερματικό συνδετικό ιστό και αλλάζει τον φυσιολογικό μεταβολισμό του δέρματος. Εκτός του ότι καταστέλλει την ανοσία και προκαλεί οξειδωτικό στρες και φλεγμονή, η υπεριώδης ακτινοβολία αυξάνει την παραγωγή των μεταλλοπρωτεϊνασών της μάτριξ (MMPs), των ενζύμων δηλαδή που αποδομούν το κολλαγόνο. Η καταστροφή του κολλαγόνου είναι μια σημαντική συμβολή στην απώλεια της ελαστικότητας και της δομής του δέρματος που συμβαίνει με την πάροδο της ηλικίας.
Οι κύριοι στόχοι της υπεριώδους ακτινοβολίας στο δέρμα είναι τα επιφανειακά επιδερμικά στρώματα. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την εξάντληση των αντιοξειδωτικών όπως η α-τοκοφερόλη (βιταμίνη Ε) και το ασκορβικό οξύ (βιταμίνη C), η οποία μειώνει τη συνολική αντιοξειδωτική ικανότητα μέσα από το δέρμα. Δευτερευόντως με την εξάντληση των ζωτικών αντιοξειδωτικών μορίων στην επιδερμίδα, τα ενδογενή συστήματα αντιοξειδωτικής άμυνας αρχίζουν να αποτυγχάνουν. Αυτά περιλαμβάνουν το υπεροξείδιο της δισμουτάσης, την καταλάση, και τη γλουταθειόνη- δ-τρανσφεράση.
Αυτά τα δεδομένα έχουν κάνει τους δερματολόγους να συνιστούν να αποφεύγουμε τελείως τον ήλιο και όποτε εκτιθέμεθα στις ηλιακές ακτίνες να βάζουμε αντηλιακό. Τα πράγματα όμως δεν είναι ακριβώς έτσι. Το σώμα μας χρειάζεται μια μικρή έκθεση (χωρίς αντηλιακό) στις υπεριώδεις ακτίνες του ήλιου, για να λαμβάνει τη βιταμίνη D, η οποία προστατεύει από ένα σωρό παθήσεις, μεταξύ των οποίων και καρκίνο. Επιπλέον, η έκθεση στον ήλιο βοηθά σε παθήσεις όπως ψωρίαση και εποχιακή κατάθλιψη.
-Περιβαλλοντικές τοξίνες (κάπνισμα και μόλυνση του περιβάλλοντος)
Η χρήση του καπνού είναι ένας σημαντικός παράγοντας που συμβάλλει σε πολλές χρόνιες ασθένειες και στη μείωση του προσδόκιμου ζωής. Μελέτες έχουν επιβεβαιώσει ότι το κάπνισμα βλάπτει επίσης το δέρμα μέσω πολλαπλών μηχανισμών.
Σε μοριακό επίπεδο ο καπνός παράγει οξειδωτικό στρες, εξασθενίζει την κυκλοφορία του αίματος και ενεργοποιεί επιζήμιες αντιδράσεις στο DNA, κάνοντας το δέρμα πιο ευάλωτο σε ασθένειες και γήρανση. Οπτικά το δέρμα των καπνιστών χαρακτηρίζεται από αυξημένες γραμμές και ρυτίδες στο πρόσωπο, ανομοιόμορφο τόνο, αφυδάτωση, θαμπό και αδύναμο δέρμα. Είναι ενδιαφέρον ότι οι καπνιστές που διακόπτουν το κάπνισμα έχουν παρατηρήσει σημαντικές βελτιώσεις στην οπτική αισθητική του δέρματός τους και μια πιο νεανική εμφάνιση του δέρματος έχει παρατηρηθεί εντός εννέα μηνών από τη διακοπή του καπνίσματος.
Εκτός από την υπεριώδη ακτινοβολία και το κάπνισμα, η ρύπανση είναι ένας παράγοντας για πρόωρη γήρανση του δέρματος. Επιδημιολογικές μελέτες έχουν συσχετίσει τα επίπεδα ρύπανσης με κακή κατάσταση υγείας. Συγκεκριμένα, πρόσφατες μελέτες συσχετίζουν σωματίδια ρύπανσης με προχωρημένη γήρανση του δέρμα¬τος. Ειδικότερα, σε δύο μελέτες σε ανθρώπους και ζώα έχει παρατηρηθεί υπερχρωματισμός του δέρματος και αργή ανανέωση των δερματικών κυττάρων.

Μάριος Δημόπουλος
Διατροφολόγος
Μέλος του American Council of Applied Clinical Nutrition
Μέλος της American Association of Drugless Practitioners
Από το βιβλίο «ΜΕΙΝΕΤΕ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΝΕΟΙ ΧΩΡΙΣ ΠΟΝΟΥΣ»
Εκδόσεις Κάδμος

ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ
loading...